سایت منابع جزوات ارشد دکتری

براكلي چيست و نحوه كاشت – داشت – برداشت و مصرف آن چگونه است ؟
براكلي از خانواده كلم هاست و سرشار است از ويتامين هاي A و D .براكلي در فصلهاي خنك بهترين و بيشترين محصول ميدهد . چنانچه براي كاشت از بهترين واريته ها , استفاده گردد و مراحل كاشت و داشت و برداشت طبق دستور العمل و بدقت انجام شود , توليد محصول تداوم مي يابد . قسمت خوراكي براكلي "سر" ناميده مي شود . سر اصلي در مركز و بالاي گياه روئيده مي شود . وقتي سر اصلي برداشته و قطع شود , سرهاي جانبي شروع به رشد كرده , ظاهر مي شوند . در بيشتر مناطق آمريكا در فصلهاي بهار و پائيز دو بار محصول بدست مي آيد .
براي بهترين شروع , نهال كاري در فصل بهار توصيه شده است , زيرا اين عمل باعث مقاوم شدن و جايگير شدن گياه در زمين مي شود . نهال كاري مقاومت گياه را در برابر گرماي اوليه تابستان زياد مي كند . فصل زمستان مناسبترين زمان براي كاشت مستقيم بذر در زمين مي باشد .

واريته هاي براكلي :
1-Crusier ( كروزر) : از كاشت تا برداشت 58 روز زمان لازم دارد . كروزر , يكدست , پر محصول و مقاوم در برابر خشكي مي باشد .
2-Green Comet ( گرين کامت) : از كاشت تا برداشت 55 روز , زودرس و مقاوم در برابر گرما .
3-Green Goliath( گرين گالي آت) : كاشت تا برداشت 60 روز , زمان كاشت بهار , تابستان و پائيز و مقاوم در برابر حالتهاي سخت .

زمان كاشت :
نهال كاري ( نشا) در اوايل بهار و زماني كه نهالها جوان و قوي هستند انجام دهيد . بوته هايي كه بيشتر از حد معمول در جاي كاشت بذر نگهداشته مي شوند بعد از انتقال به زمين اصلي بلافاصله سر توليد مي كنند . براي كشت پائيزه , بذرها را در اواسط تابستان بكاريد . در اواخر تابستان زماني كه بذرها رشد كرده و تبديل به نهال شده اند , آنها را به زمين اصلي انتقال دهيد .

فاصله و عمق كاشت :
عمق مناسب براي كاشت بذرها 3 تا 5/3 سانتيمتر و براي كاشت نهال ها كمي عميق تر از محل استقرار اوليه خود در زمين . فاصله كشت بذرها و نهالها در يك رديف 45 تا 60 سانتيمتر و فاصله رديف ها از يكديگر 90 سانتيمتر توصيه شده است .
بوته هاي براكلي بصورت مستقيم روئيده و طول آنها حدوداَ به يك متر مي رسد . فاصله هوايي هر بوته از چهار طرف با يكديگر 30 سانتيمتر مقرر گرديده .

داشت :
از كود استارتر براي نهالها شروع كنيد و زماني كه بوته ها به نيمه رشد رسيده اند كود سرك حاوي ازت به آنها بدهيد . گياه به رطوبت كافي احتياج دارد , مخصوصاَ زماني كه سرها نمايان مي شوند . با توجه به نتايج آزمايش خاك , كود مورد نياز را به گياه بدهيد . توصيه مي شود كود N-P-K را به نسبت 50-50-35 در هر نيم هكتار بصورت پاشيدن يا 35-35-17 در هر نيم هكتار بصورت بسته در كنار هر بوته به زمين اضافه كنيد . چنانچه ساقه ها قهوه اي رنگ و توخالي شدند , نشان از كمبود برون است . PH مناسب براي براكلي 8/5 تا 6/6 مي باشد .

برداشت :
قسمت خوردني براكلي عبارتند از : غنچه هاي نشگفته و بهم چسبيده و سبز رنگي است كه بصورت گره هاي بهم فشرده شده اي بر روي ساقه قرار دارند و همچنين ساقه حاوي اين غنچه ها .
در ابتدا يك سر بزرگ در وسط بوته نمايان مي شود . وقتي اين سر برداشته شد سرهاي جانبي شروع به نمايان شدن مي كنند . اندازه اين سر 13 تا 15 سانتيمتر است . قبل از اينكه غنچه هاي دكمه مانند بر روي سر شروع به باز شدن و تبديل به گل شدن بكنند آنرا قطع كنيد . اين همان قسمت خوراكي براكلي است . سرهاي جانبي از زاويه بين شاخه و ساقه بيرون مي آيد . قطر يك سر رسيده حدود 15 سانتيمتر است . چنانچه قصد داريد مدتي اين سرها را نگهداريد , بايد آنها را در دماي صفر درجه با رطوبت زياد قرار دهيد .


مشكلات عمومي براكلي :
شته ها :مواظب تشكيل تجمع شته ها بر روي قسمت دروني برگها باشيد . شته ها برنگهاي سبز , سياه, قهوه اي , قرمز , صورتي و رنگهاي ديگر ظاهر مي شوند . اين شته ها به شكل گلابي و خيلي آهسته حركت مي كنند . طول آنها 3 تا 4 ميلي متر است و داراي يك شاخك باريك و دو كيسه در انتهاي شكمشان مي باشند . بعضي از آنها داراي بالهاي نازك و شفاف هستند . تجمع اين شته ها بر روي ساقه و يا در قسمت زير برگها و قسمت هاي نرم و تازه روئيده گياه مي باشد . اين شته ها مكنده مي باشند و بوسيله مكيدن شيره گياه آنرا به كلي از بين مي برند .بهترين راه براي از بين بردن شته ها , شستن گياه با فشار آب است . گاهي اوقات سمپاشي ضرورت است .

كرم هاي كلم :
سه گونه كرم كلم وجود دارد : كرم هاي ريسنده , حلقه اي و پشت الماسي . اين كرم ها به برگها و سرهاي براكلي و گياهان خانواده كلم ها صدمه مي زنند . كرم ريسنده سبز مخملي است . حشره اين كرمها سفيد و در طول روز در بالاي گياه درپروازند . كرم هاي حلقه اي برنگ سبز روشن و ظريف مي باشند . حشره اين كرم ها قهوه اي و در طول شب فعال مي باشند . پشت الماسيها سبز كم رنگ و در سر و ته داراي نقطه هائي مي باشند . حشره اين كرم ها برنگ سبز است و زماني كه بالهايشان بسته است به شكل الماس در مي آيند . لارو اين كرم ها بوسيله خوردن كنام برگها و سرها به گياه صدمه مي زنند . كرم هاي كلم بسيار كوچك اند و چنانچه كنترل نشوند گياه را بكلي از بين مي برند . در اولين شبنم پائيزي اين كرم ها بمرور از بين مي روند . سمپاشي يكي از راههاي كنترل اين آفات مي باشد .

نكات مهم :
اندازه سر و رنگ براكلي بستگي به نوع واريته و محيط كاشت و زمان كاشت دارد . چنانچه براكلي را در زمان مناسب كشت نكنند سرها زودتر از موعد مقرر به گل مي نشيند . گلهاي براكلي زرد رنگ مي باشند . سرهاي كوچك نتيجه بموقع نشا نكردن نهالها مي باشد . زماني كه سرها بزرگ , محكم و غنچه ها كاملاَ بسته و سفت است , برداشت انجام مي گيرد .
براي نگهداري براكلي , آنها را نشسته در پلاستيكهاي مخصوص قرار داده و در قسمت نگهداري سبزيها در يخچال جا دهيد . بيشتر از 5 روز در يخچال نگهداري نشود , چون مزه و خواص خود را از دست مي دهد . خواص و موادمغذي براكلي از تمام گياهان ديگر خانواده كلم ها بيشتر است
براكلي حاوي ويتامين c و بتاكاروتن كه هر دو از آنتي اكسيدانها هستند مي باشد . آنتي اكسيدان ها از شيوع بعضي بيماريها از جمله سرطانها و امراض قلبي جلوگيري مي كنند .
يك ظرف كوچك براكلي حاوي 23 كالري- 4/2 گرم فيبر- 3/2 گرم پروتئين –3/4 ميليگرم كربوهيدراتها – 49 ميليگرم ويتامين c – 3/53 نانوگرم فوليك اسيد – 89 ميلي گرم كلسيم و 9/0 ميليگرم آهن مي باشد . براكلي را مي توان بصورت خام و يا پخته مصرف كرد .

سالاد شويد با ليمو
6 قاشق غذا خوري روغن زيتون
-2 قاشق غذاخوري آبليمو
-1 ليموي خورد كرده
- ربع قاشق چايخوري فلفل سياه.
- 1 قاشق چايخوري تخم شويد و يا 3 قاشق چايخوري شويد خورد شده تازه
مقداري نمك و ادويه جات مورد علاقه
مقداري براكلي تازه را شسته و پوست ساقه آنرا گرفته , خورد كنيد . مقداري هويج را به اندازه براكلي ها خورد كنيد .ساقه براكلي و هويج خورد شده را در يك ظرف آب جوش بريزيد و يك دقيقه بجوشانيد . گلهاي براكلي را به آن اضاف كنيد و به مدت 2 دقيقه ديگر بجوشانيد . اينها را با آب سرد بشوئيد و سپس آب آنرا بگيريد . مواد آماده شده را به آنها اضافه كنيد. بهم بزنيد و مصرف كنيد.

براكلي سرخ كرده:
2 قاشق غذاخوري روغن كنجد بو داده
1فنجان گردوي خورد شده
2
1 فنجان پياز سبز و يا پياز دلخواه خورد شده
4
4 فنجان گلهاي براكلي
2 قاشق غذاخوري سوس سويا
در يك ظرف روغن را گرم كنيد . سپس گردو و پيازهاي خورد شده را در آن ريخته بمدت يك دقيقه بهم زده و سرخ كنيد . گل براكلي را به آنها اضاف كرده بمدت 3 تا 4 دقيقه ديگر سرخ كنيد . مقداري فلفل سرخ و سوس سويا به آنها اضاف كرده بمدت يك دقيقه ديگر سرخ كنيد . سپس آنرا ميل كنيد.


تهيه و برگردان : امراله بهاريزاده 25/8/84
اقتباس از پخش ترويج دانشگاه ايلونويز – آمريكا
www.urbanext.uiuc.edu/broccoli

fars.agri-jahad.ir